P ~ Peultjes of de echte suikerkrakers

Pisum sativum L._O.W. Thomé_Flora von Deutschland Österreich und der Schweiz_1885
Pisum sativum L._O.W. Thomé_Flora von Deutschland Österreich und der Schweiz_1885

Sugar snaps blijken een tussenvorm van de welbekende peultjes en de doperwt, ontdek ik bij een collega-blogger. Misschien niet de èchte peul bij de P,  maar bij sugar snaps eet je ook de vrucht (de peul) en niet de zaden (doperwt). Als je overigens de Nederlandse naam zou noemen – ‘suikererwt’ – zou menigeen verbaasd kijken. ‘Eten we vanavond suikererwten?’ Eigenlijk is het ook pas sinds we groenten zijn gaan wokken, dat ze de naam sugar snaps eer aan doen. Ik herinner me de grijsgroene weeïge peultjes met nootmuskaat en een klontje boter. Niets zoets meer aan. Ze werden vroeger, net als spruiten, behoorlijk lang doorgekookt. ‘Snap’ staat voor ‘iets met een scherp of krakend geluid’ en dat doen de peultjes inderdaad op een plezierige manier in je mond zodra je er op bijt. Hoe korter je ze verhit en hoe verser ze zijn, hoe zoeter. Echte ‘suikerkrakers’. Overigens wordt er wel gezegd dat je ze rauw kunt eten. In de Ayurvedische traditie is dit niet zo gebruikelijk vanwege de minder makkelijke vertering. Daarbij  geeft het Voedingscentrum aan dat verhitten nodig is om de giftige stof lectine, die alle peulvruchten in meerdere of mindere mate bevatten, af te breken. Een enkel rauw peultje of erwtje zal vast geen kwaad kunnen, maar om er een volledige salade van te maken, liever niet. Op de Seizoenskalender van Seasons, die al heel wat jaren in de deur van mijn keukenkastje hangt, zijn peultjes in mei en juni verkrijgbaar. Ook een actuele kalender van onze Zuiderburen geeft dit aan. Waarom kom ik dan afgelopen week peultjes uit Zimbabwe tegen in mijn supermarkt? Ben ik te vroeg? Wanneer en waar is de oogst van Nederland te koop? In juni en juli nog eens in de schappen kijken. Dit jaar heb ik zelf geen erwten gezaaid. Volgend jaar weer peulen telen, want ze zijn heerlijk!

Pisum sativum L._P. Bulliard_Flora Parisiensis_1776-1781
Pisum sativum L._P. Bulliard_Flora Parisiensis_1776-1781

(2 pers.) 150 g peultjes of sugar snaps, 1 rode paprika, 1 grote ui, 1 teen geraspte knoflook, 1 el geraspte verse gemberwortel, 2 tl Churna, 1 el ghee of plantaardige olie, 1 el zoete sojasaus

Pel de ui en snij in dunne ringen. Snij de paprika in reepjes. Verwijder de topjes en eventuele draden van de peultjes. Verhit de ghee of of olie en voeg de ui met de Churna toe. Bak de ui goudgeel. Voeg de gember en paprika toe. Roerbak zo’n 4 à 6 minuten. De peultjes en knoflook de laatste 2 minuten mee bakken tot de peultjes heldergroen zijn. Sojasaus, ruwe rietsuiker, zout en versgemalen zwarte peper naar smaak toevoegen. Scheutje water erbij en samen goed doorroeren. Direct serveren. Een feestmaal met pandanrijst, cassave kroepoek en een gekookt eitje.

Pisum sativum L._B.A. Auerswald, E.A. Roßmäßler_Botanische Unterhaltungen zum Verständniß der heimathlichen Flora_1858
Pisum sativum L._B.A. Auerswald, E.A. Roßmäßler_Botanische Unterhaltungen zum Verständniß der heimathlichen Flora_1858

P ~ Pea pods or the real sugar snap peas
(Serves 2) Peel 1 large onion and cut into thin rings. Cut 1 red pepper into strips. Sever the top of 150g pea pods and pull off the tough string that runs along the length of the pod.. Heat 1 tbsp ghee or vegetable oil and add the onion with 2 tsp Churna. Fry the onion until golden. Add 1 tbsp freshly grated ginger and the pepperstrips. Stir-fry about 4 to 6 minutes. Add pea pods and 1 clove grated garlic the last 2 minutes . Season with some soy sauce, raw cane sugar, salt and freshly ground black pepper. Pour 2 or 3 tbsp water with it. Stir well and serve immediately. A feast with pandan rice, cassava crackers and a boiled egg.

Advertenties

O ~ Okra, gebakken en wel :-)

Hibiscus esculentus L._A.L. Buisson_Revue horticole_1852-1974
Abelmoschus esculentus L._A.L. Buisson_Revue horticole_1852-1974

Okra, absoluut geen lokale groente. Ik heb meerdere jaren geprobeerd ze op te kweken. De alternatieve naam van Abelmoschus esculentes, hybiscus esculentus, voorspelde namelijk naast eetbare jonge zaadvruchten prachtige bloemen. Deze tropische groente heeft warmte, vocht en héél veel licht nodig. In onze Centraal Verwarmde -veel te droge- huiskamer kwamen de zaadjes altijd héél snel op, maar groeiden in mum van tijd de pan uit. Ons kikkerland kent te weinig zon-uren en de plantjes hunkerden naar licht. Dus groeiden ze en groeiden ze, om hoger en hoger naar het licht uit te reiken. Kiemen ‘op lange poten’, daar komt in de regel geen mooie, stevige plant uit… er is ooit een plantje geweest dat het heeft volgehouden tot en met het produceren van welgeteld één vrucht. De eerlijkheid gebied te zeggen dat okra één van de weinige groentes is waar ik, behalve het proberen op te kweken van de plant, ietwat weerstand bij voel om ermee te experimenteren. Het glibberige karakter heeft geen aantrekkingskracht op mij….ik heb er dan ook nog niet mee gekookt. Het recept wat ik je hieronder vindt, geënt op het recept uit Het Ayurvedisch Kookboek, hoop ik deze zomer toch eens uit te proberen. Okra blijkt namelijk volgens de Ayurveda verkoelend, kalmerend en verzachtend. Dat klinkt me wanneer Nederland, sporadisch maar wel, gehuld is in een golf van hitte, als muziek in de oren. Zul je zien dat ik straks aangenaam verrast word door de smaak, die iets weg moet hebben van de bij ons welbekende sperzieboon…

Hibiscus esculentus L._Maria Sibylla Merian_De metamorphosibus insectorum Surinamensium, of te verandering der Surinaamsche insecten_1714
Hibiscus esculentus L._Maria Sibylla Merian_De metamorphosibus insectorum Surinamensium, of te verandering der Surinaamsche insecten_1714

(4 pers.) 500g verse okra, 4 el ghee of plantaardige olie, 3 el Churna, ½ tl Himalaya zout, versgemalen zwarte peper

Was de okra en laat de peulen goed drogen met keukenpapier of een theedoek. Snij in stukjes van 1 cm en gooi de puntjes weg. Verhit de ghee of olie en laat de Churna een minuutje aromatiseren. Voeg de okra en het zout toe. Goed door elkaar roeren, afdekken en op een kleine vlam 10 min. laten sudderen. Zonder deksel nog een keer 10 min. op een heel zacht vuurtje – ik gebruik dan meestal een kookplaatje- laten staan. Regelmatig roeren zodat het niet aanbakt. Naar smaak versgemalen zwarte peper toevoegen. Schijnt goed samen te gaan met eenvoudig gekookte (basmati)rijst en stevig gekruide, groene spliterwten. Uitproberen maar! :-)

Hibiscus esculentus L._J. Moninckx_Moninckx atlas_1682-1709
Hibiscus esculentus L._J. Moninckx_Moninckx atlas_1682-1709

O ~ Okra, fried and well :-)
Wash 500g fresh okra pods and dry with paper towels or a tea towel. Cut into 1 cm pieces and throw away the dots. Heat 4 tbsp ghee or vegetable oil and flavour 3 tbsp Churna for a minute. Add the okra and ½ tsp Himalayan salt. Stir well, cover and simmer on a low heat for 10 minutes. Heat again 10 minutes without lid, on a very low heat -. I use to leave it on a hotplate. Stir frequently so it does not burn. Add freshly ground black pepper to taste. Seems to go well with simple boiled (basmati) rice and lusty spiced, green split peas. Try it! :-)

N ~ Nicola, in een ‘alledaagse’ Aloo nariyal raita

Solanum tuberosum_A. Millot_Revue horticole_1852-1974
Solanum tuberosum_A. Millot_Revue horticole_1852-1974

Ja, ik doe het weer. Mijn voorliefde voor de aardappel is groot! Vandaag een blog met een N-groente, en tot mijn grote vreugde ontdek ik dat het aardappelras ‘Nicola’, dat ik al jaren hier en daar in een supermarkt als heel gewone, ‘gangbare‘ aardappel tegenkom, nu ook een biologische variant kent. In aardappelland, waarschijnlijk omdat er zóveel aardappelliefhebbers zijn, zijn gangbare aardappels heel talrijk omdat die massale productie opleveren. Voor dit jaar ben ik te laat met mijn ontdekking, want mijn Spous en ik hebben begin april een 10-tal Sarpo Mira’s in de Volkstuin gezet en daar geldt de regel dat je niet meer dan ¼ deel van je tuin met eenzelfde groente mag beplanten. De Nicola gaat dus volgend jaar bij ons ‘in de klei’. Het is overigens de eerste keer dat ik officiële ‘pootaardappelen’ heb gekocht. Of je ‘gewone’ consumptie- of ‘officiële’ pootaardappelen wil planten, mag je zelf ontdekken. Ik verzamel meestal de kleinste aardappeltjes in de winkel van Jaap, vanaf februari. Dit jaar heb ik als experiment twee ‘Carolus’-sen in de achtertuin gezet. Die laatste heb ik apart gehouden van het ‘kilo-tje biologisch’ bij de Albert Heijn. Degene die in de maand mei de leukste ervaring deelt – met het poten of oogsten van aardappelen – krijgt een zakje Chat Masala toegestuurd!

Cocos nucifera L._F.E. Köhler_Medizinal Pflanzen_1890
Cocos nucifera L._F.E. Köhler_Medizinal Pflanzen_1890

(bijgerecht, 4 pers.) 5 middelgrote (biologische) vastkokende aardappelen, 3 dl yoghurt, 100 g geraspte kokos (even  laten weken in glas heet water), 1 el ghee of plantaardige olie, 1 tl mosterdzaad, 1 el Chat Masala, 1 el versgeraspte gemberwortel, stukje Spaanse peper, versgemalen zwarte peper & zout naar smaak

Kook de aardappelen – liefst in de schil – gaar.  Daarna pellen en in blokjes van ongeveer 2 cm snijden. Doe ze in een mooie grote schaal en laat afkoelen. Meng de yoghurt, zout en kokos. Verhit de ghee of olie en voeg het mosterdzaad toe. Als de zaadjes springen voeg je snel de gember, Chat Masala en Spaanse peper toe en roer je dit een paar seconden door. Giet dit mengsel voorzichtig bij de yoghurt en schep het dan door de aardappelstukjes. Zorg dat alles gelijkmatig bedekt is. Deze raita kun je bij wijze van spreken elke dag serveren, want het smaakt heerlijk bij elke maaltijd.

Capsicum annuum L._O.C. Berg_C.F. Schmidt_Atlas der officinellen Pflanzen_1891-1893
Capsicum annuum L._O.C. Berg_C.F. Schmidt_Atlas der officinellen Pflanzen_1891-1893

N ~ Nicola, in an ‘everyday’ Aloo nariyal raita
(Side dish, serves 4) Cut and cook 5 medium (organic) potatoes properly. Put them in a nice big bowl to cool down. Mix 3 dl yoghurt, 100g grated coconut (fresh or soaked in hot water) and ¼ tsp Himalayan salt. Heat 1 tbsp ghee or vegetable oil and add 1 tsp mustard seeds. When the seeds start to jump add 1 tbsp Chat Masala, 1 tbsp freshly grated ginger root, ½ sliced red hot chili pepper. Stir a few seconds until the flavour is gettig really nice. Pour this mixture gently with the yogurt and mix it with the potato dices. Make sure everything is evenly coated. Add freshly ground black pepper to taste. This raita could go along on your table all summer long!

M ~ Molsla, in een Maartse salade

Taraxacum officinale Webb_E. Korsmo_Unkrauttaflen_Weed plates_Planches des mauvaises herbes_Ugressplansjer_1934-1938
Taraxacum officinale Webb_E. Korsmo_Unkrauttaflen_Weed plates_Planches des mauvaises herbes_Ugressplansjer_1934-1938

Nog een keer een typische lente-groente. Wellicht niet zozeer te vinden in je ‘groentetas’, maar wel in je eigen tuin of elk (graag honden-vrij!) plantsoen, park of landgoed. Molsla, zo worden de vroege blaadjes van de paardenbloem genoemd, die vroeger gezocht werden in molshopen. Dat laatste omdat de blaadjes dan, net zoals witlof, geen licht krijgen en bleek blijven. Op die manier zijn ze niet zo bitter. Ik vind het zelf nog wat vroeg voor een koude salade en pluk eigenlijk het hele lente- en zomerseizoen her en der jonge -ongebleekte- paardenbloemblaadjes om te mengen in alle recepten met bladgroente of elke soort sla. Niet eens zozeer omdat ik denk dat het extra gezond is, maar ‘oogsten in het wild’ vind ik echt een feest. Misschien omdat mijn oer-instinct als ‘verzamelaar’ wordt aangeraakt? Zo heb ik 2 jaar geleden in Oostbroek – een fantastisch natuurgebiedje bij Utrecht –  heel wat ‘paardenbloembloemen’ verzameld om er jam van te maken. Héél veel werk, maar geweldig om te doen. Overigens stonden er zóveel bloemen dat je niet eens kon zien dat ik er geplukt had. Ik ga één dezer dagen kijken of ik er ouderwets in een molshoop kan wroeten voor deze Maartse molsla. En mocht je benieuwd zijn naar het recept voor de paardenbloemjam, stuur me gerust een mailtje.

Taraxacum officinale Webb_Helen Sharp_Water-color sketches of American plants, especially New England_1888-1910
Taraxacum officinale Webb_Helen Sharp_Water-color sketches of American plants, especially New England_1888-1910

(2 pers.) een flinke handvol molsla en een handvol andere (lente)bladgroente (als raapsteel of rucola), 1 kleine rode ui, 150 g couscous, 300 ml bouillon, sap en rasp van 1 (biologische) sinaasappel, 1 el ghee, 1 el Churna,  2 el extra vierge olijfolie, 120 g zwarte olijven (bv. zachte kalamata olijven), 125 g gehalveerde kleine tomaatjes, 100 g feta, zout, versgemalen zwarte peper

Snij de ui in halve ringen. Verhit de ghee in een kleine pan en voeg de ui, het mosterdzaad met de Churna toe en laat bakken tot de ringen zachtjes gebakken zijn. Voeg de bouillon toe met het sinaasappelsap en breng aan de kook. Roer de rasp door de couscous in een kom en schenk de bouillon er over. Even doorroeren en afgedekt 10 min. laten staan. Snij het paardenbloemblad en andere bladgroente in grove stukjes. Kruimel de lauwwarme couscous in een ruime schaal en voeg de olijfolie, olijven, tomaat en molsla toe. Voorzichtig omscheppen en op smaak brengen met peper en eventueel zout. Serveer de feta verkruimeld in een kommetje er bij.

Taraxacum officinale Webb_met rups en vlinder_J. Curtis_British entomology_1823-1840
Taraxacum officinale Webb_met rups en vlinder_J. Curtis_British entomology_1823-1840

D ~ Dandelion, in a  spring salad
Cut 1 small red onion into half rings. Heat 1 tbsp ghee in a small saucepan and add the onion, 1 tsp mustard seeds and 1 tbsp Churna. Cook until the rings are lightly fried. Add 300ml vegetable stock with juice of 1 (organic) orange (you also need the zest) and bring to a boil. Pour the hot stock over 150g couscous together with the zest. Stir a little, cover and leave for 10 minutes.. Cut a large handful of young dandelion leaves and a handful of other (spring) leafy vegetables (like rapini or arugula) into large pieces. Crumble the lukewarm couscous in a large bowl and add 2 tbsp extra virgin olive oil, 120g black olives (eg. soft kalamata olives), 125g halved small tomatoes and dandelion salad. Stir carefully and season with freshly ground black pepper and salt. Serve with crumbled feta.